Bức tranh pháp lý về đầu tư tại Việt Nam thường xuyên được điều chỉnh để tối ưu hóa môi trường kinh doanh. Do đó, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) cần nắm bắt kịp thời và chính xác, thậm chí so sánh giữa quy định mới và cũ. Mục đích là tuân thủ pháp luật, tối ưu hóa cơ cấu đầu tư và tận dụng tối đa các ưu đãi. Trong bài viết này, từ góc nhìn chuyên sâu của các chuyên gia tư vấn đầu tư của KMC, chúng tôi sẽ phân tích Nghị định hướng dẫn luật đầu tư với trọng tâm đáp ứng thẳng vào nhu cầu cấp thiết của doanh nghiệp FDI.
Nghị định hướng dẫn luật đầu tư là gì?
nghị định hướng dẫn luật đầu tư là gì
Nghị định hướng dẫn Luật đầu tư là văn bản quy phạm pháp luật do Chính phủ ban hành nhằm chi tiết hóa, hướng dẫn cụ thể cách thức thực hiện Luật Đầu tư 2020. Vì Luật đầu tư là bộ “khung luật”, thiết lập các nguyên tắc và quy định chung còn nghị định hướng dẫn luật đầu tư là “bản hướng dẫn sử dụng” chi tiết, giải thích rõ cách áp dụng các nguyên tắc đó vào thực tế.
Tổng quan về Nghị định hướng dẫn luật đầu tư
Đầu tiên, bạn cần biết hiện nay, khung pháp lý chính cho hoạt động đầu tư tại Việt Nam bao gồm:
| Văn bản | Vai trò và mô tả | Tình trạng hiệu lực |
| Luật Đầu tư số 61/2020/QH14 | Văn bản gốc, có hiệu lực pháp lý cao nhất, quy định các nguyên tắc, chính sách chung về đầu tư kinh doanh trong nước và đầu tư ra nước ngoài. | Đang hiệu lực |
| Nghị định 31/2021/NĐ-CP | Nghị định hướng dẫn chính, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành hầu hết các điều của Luật Đầu tư 2020. | Đang hiệu lực (đã được sửa đổi) |
| Nghị định 239/2025/NĐ-CP | Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 31/2021, cập nhật các quy định mới nhất | Có hiệu lực từ 3/9/2025 |
Nghị định 239/2025/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành, chính thức có hiệu lực từ ngày 3/9/2025. Nghị định này tập trung sửa đổi, bổ sung một số thủ tục quan trọng trong Nghị định 31/2021, thể hiện nỗ lực tinh gọn hóa thủ tục hành chính và tăng cường áp dụng công nghệ số.
Một số điểm đáng chú ý được cập nhật trong Nghị định 239/2025 bao gồm:
Quy định rõ về hồ sơ điện tử
quy định rõ về hồ sơ điện tử
Nhà đầu tư phải nộp bản điện tử có chữ ký số kèm theo hồ sơ giấy. Hồ sơ điện tử có giá trị pháp lý như bản giấy. Tuy nhiên, nếu có sự khác nhau thì hồ sơ bản giấy được xem là có giá trị pháp lý cuối cùng.
Linh hoạt hình thức nộp hồ sơ
Nhà đầu tư được lựa chọn nộp hồ sơ trực tiếp, trực tuyến hoặc qua bưu chính công ích.
Chi tiết hóa thủ tục chấp thuận nhà đầu tư
Nghị định quy định cụ thể trình tự, thời hạn cho thủ tục chấp thuận nhà đầu tư đối với các dự án đặc thù như dự án tại khu kinh tế, khu vực liên quan đến quốc phòng an ninh.
Bảng so sánh chi tiết Nghị định hướng dẫn luật đầu tư mới và cũ
| Tiêu chí | Nghị định 31/2021/NĐ-CP (cũ) | Nghị định 239/2025/NĐ-CP (mới) | Ý nghĩa đối với doanh nghiệp FDI |
| Phạm vi điều chỉnh | Quy định chi tiết thi hành Luật Đầu tư 2020, tập trung vào thủ tục đầu tư, ngành nghề hạn chế | Sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung để phù hợp với Luật sửa đổi 2025, mở rộng phạm vi quản lý, bổ sung quy định về chuyển đổi số | Doanh nghiệp FDI có thêm khung pháp lý rõ ràng, giảm rủi ro pháp lý khi mở rộng ngành nghề |
| Ngành nghề đầu tư có điều kiện | Danh mục ngành nghề đầu tư có điều kiện được quy định cố định | Cập nhật, rút gọn và minh bạch hơn, bổ sung tiêu chí đánh giá tác động môi trường và công nghệ | Doanh nghiệp FDI trong lĩnh vực sản xuất, công nghệ cao dễ dàng tiếp cận hơn, ít rào cản hành chính |
| Thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (IRC) | Yêu cầu nhiều hồ sơ, thời gian xử lý kéo dài | Đơn giản hóa hồ sơ, áp dụng hệ thống trực tuyến, rút ngắn thời gian xử lý | Giúp doanh nghiệp FDI tiết kiệm chi phí và thời gian |
| Quy định về ưu đãi đầu tư | Chủ yếu dựa trên ngành nghề và địa bàn | Mở rộng sang tiêu chí đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển xanh | Doanh nghiệp FDI có thể tận dụng ưu đãi khi đầu tư công nghệ xanh, sản xuất thông minh |
| Cơ chế giám sát và báo cáo | Báo cáo định kỳ bằng văn bản, thủ tục phức tạp | Áp dụng báo cáo điện tử, kết nối dữ liệu với cơ quan quản lý | Giảm gánh nặng hành chính và tăng tính minh bạch |
| Giải quyết vướng mắc thực tiễn | Chưa có cơ chế phản hồi nhanh | Bổ sung cơ chế phản hồi và xử lý vướng mắc trực tuyến | Doanh nghiệp FDI có thể nhanh chóng xử lý khó khăn, giảm rủi ro khi triển khai dự án. |
Hành trình đầu tư tại Việt Nam của các doanh nghiệp FDI không dễ dàng vì bạn dễ bị lạc trong mê cung pháp luật phức tạp cùng với tình hình cập nhật thường xuyên. Những phân tích và bảng so sánh chi tiết giữa Nghị định 31/2021 và Nghị định 239/2025 trên đây cung cấp thông tin và giúp bạn định hướng rõ ràng hơn. Tuy nhiên, hiểu về nghị định hướng dẫn luật đầu tư thôi chưa đủ. Nếu bạn cần người hỗ trợ xây dựng lộ trình tối ưu, dịch vụ tư vấn của KMC có thể đề xuất chiến lược đầu tư, lựa chọn ngành nghề, địa bàn và cơ cấu dự án để tận dụng tối đa ưu đãi và đáp ứng mọi điều kiện pháp lý.
Xem thêm: Hướng dẫn chọn người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp FDI từ A-Z
