Đối với doanh nghiệp FDI, thanh tra thuế thường tạo áp lực về mặt thời gian và nguồn lực. Đặc biệt, họ có nhiều rủi ro pháp lý tiềm ẩn vì sự khác biệt về chính sách, luật và quy định trong nước với công ty mẹ ở nước ngoài. Do đó, nếu bạn không nắm vững một quy trình thanh tra thuế minh bạch, rõ ràng, những sai sót trong quá trình này có thể ảnh hưởng xấu đến hoạt động kinh doanh và uy tín của công ty. Hãy cùng KMC tìm hiểu chi tiết trong bài viết này.
Thanh tra thuế là gì?
thanh tra thuế là gì
Thanh tra thuế là hoạt động giám sát chuyên sâu của cơ quan thuế, được tiến hành khi có dấu hiệu vi phạm pháp luật hoặc theo kế hoạch dựa trên phân tích rủi ro.
Khác với kiểm tra thuế – hoạt động thường xuyên, mang tính nghiệp vụ tại trụ sở cơ quan thuế, thanh tra thuế thường diễn ra trực tiếp tại trụ sở doanh nghiệp với phạm vi rộng, mức độ chi tiết cao và thời gian kéo dài hơn.
Mục tiêu của thanh tra không dừng lại ở việc xác minh tính chính xác của tờ khai mà còn đánh giá toàn diện xem công ty có chấp hành đúng pháp luật về thuế, xử lý vi phạm và giải quyết các vấn đề phức tạp như chuyển giá không.
Quy trình thanh tra thuế
Giai đoạn 1: Chuẩn bị và thông báo
chuẩn bị và thông báo quy trình thanh tra thuế
Giai đoạn này bắt đầu từ khi cơ quan thuế ra quyết định cho đến trước khi công bố chính thức.
Bước 1: Tiếp nhận quyết định thanh tra
Theo luật, quyết định phải được gửi đến doanh nghiệp chậm nhất 3 ngày làm việc kể từ ngày ký. Sau khi nhận, bạn nhớ kiểm tra ngày ký và ngày nhận trên văn bản để đảm bảo nó hợp lệ. Việc này đảm bảo quyền lợi về thời gian chuẩn bị của bạn.
Bước 2: Chủ động hành động trước ngày công bố
Quyết định phải được công bố chậm nhất 15 ngày kể từ ngày ra quyết định. Trước thời điểm này, doanh nghiệp có 2 quyền lợi pháp lý quan trọng có thể tận dụng:
Khai bổ sung hồ sơ thuế
Đây là cơ hội cuối cùng để bạn tự nguyện sửa chữa các sai sót, khai bổ sung để điều chỉnh số thuế. Hành động này không bị coi là vi phạm và có thể giúp bạn giảm đáng kể số thuế phải nộp hoặc tiền phạt sau này.
Đề nghị hoãn thanh tra (nếu cần)
Nếu có lý do chính đáng như nhân sự chủ chốt vắng mặt hoặc cần thêm thời gian chuẩn bị hồ sơ phức tạp (đặc biệt quan trọng với doanh nghiệp FDI khi cần dịch thuật, đối chiếu số liệu), doanh nghiệp có thể gửi văn bản đề nghị lùi thời gian thanh tra. Bạn cần gửi yêu cầu này đi trước ngày công bố.
Giai đoạn 2: Tiến hành thanh tra tại trụ sở
tiến hành quy trình thanh tra thuế tại trụ sở
Bước 1: Công bố quyết định và xác định phạm vi
Đoàn thanh tra sẽ công bố quyết định và trao đổi về phạm vi, nội dung và thời gian dự kiến. Doanh nghiệp chỉ xác nhận khi mình đã hiểu rõ những nội dung này.
Lưu ý: Bạn chỉ nên cung cấp thông tin trong phạm vi được yêu cầu.
Bước 2: Cung cấp hồ sơ và giải trình
Đoàn thanh tra sẽ yêu cầu cung cấp các hồ sơ, sổ sách liên quan. Doanh nghiệp FDI nên:
Chỉ định một đầu mối duy nhất (thường là Giám đốc Tài chính hoặc Trưởng phòng Kế toán) để phối hợp và cung cấp thông tin, tránh tình trạng thông tin không thống nhất.
Cung cấp bản sao có công chứng của các tài liệu gốc quan trọng, đặc biệt là các hợp đồng, chứng từ bằng tiếng Nhật đã được dịch thuật.
Trả lời câu hỏi một cách trung thực và bình tĩnh. Với các câu hỏi phức tạp, bạn nên ghi nhận và hẹn trả lời sau khi đã tham khảo chuyên môn.
Bước 3: Lập và kiểm tra biên bản thanh tra
Sau khi kết thúc kiểm tra, đoàn thanh tra sẽ lập biên bản. Lúc này, doanh nghiệp:
- Đọc kỹ từng nội dung trong biên bản trước khi ký.
- Có quyền đề nghị chỉnh sửa nếu thông tin ghi chép không chính xác.
- Có quyền ghi ý kiến bảo lưu hoặc bổ sung vào biên bản nếu không đồng ý với một số nhận định.
Tuyệt đối không ký vào biên bản trống hoặc biên bản có nội dung chưa rõ ràng.
Giai đoạn 3: Kết luận và xử lý sau thanh tra
Dựa trên biên bản, cơ quan thuế sẽ ra thông báo kết luận thanh tra.
Bước 1: Phân tích kết luận
Nếu kết luận ghi nhận sai phạm và yêu cầu truy thu thuế, nộp phạt, doanh nghiệp cần tìm chuyên gia tư vấn thuế như KMC và cùng chúng tôi phân tích chi tiết từng nội dung, đánh giá xem có đúng không.
Bước 2: Lựa chọn phương án tối ưu
Bạn có 2 hướng đi:
Chấp thuận và thi hành
Nếu thấy kết luận đúng, doanh nghiệp cần nộp đủ số tiền thuế, tiền phạt trong thời hạn quy định để tránh phát sinh thêm chi phí chậm nộp.
Khiếu nại/khởi kiện
Nếu có căn cứ cho rằng kết luận đó là sai hoặc chưa thỏa đáng, doanh nghiệp có quyền khiếu nại lên cơ quan thuế cấp trên hoặc khởi kiện ra Tòa án hành chính. Để tăng cơ hội thành công, bạn nên chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và nên tìm đến đơn vị tư vấn thuế có kinh nghiệm để đồng hành.
Một cuộc thanh tra thuế không phải là dấu chấm hết. Chuẩn bị kỹ, thái độ hợp tác tích cực và chủ động hợp tác sẽ giúp quy trình thanh tra thuế diễn ra suôn sẻ. Hãy liên hệ ngay với đội ngũ chuyên gia của chúng tôi để nhận tư vấn cụ thể cho tình hình doanh nghiệp của bạn.
Xem thêm: Cảnh báo doanh nghiệp FDI: Đối tượng nào sau đây phải chịu thuế thu nhập đặc biệt
